AİHM’den gazeteci davalarına öncelik

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), içtüzük değişikliği yaparak basın özgürlüğü ve gazetecilerle ilgili başvuruları ile öncelikli olarak işleme koyma kararı aldı.

AİHM, son yıllarda birçok Avrupa ülkesindeki gazeteciler tarafından gündemine taşınan basın özgürlüğü şikayetleri nedeniyle ele alınacak davaların sırasıyla ilgili içtüzük maddesinde değişikliğe gitti.

Mahkeme, bu değişiklik kapsamında Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nde (AIHS) öngörülmüş bir hakkın kullanımıyla doğrudan bağlantılı olarak gözaltında ya da tutuklu olan bireyler tarafından yapılan başvuruları da bundan böyle “acil” koduyla işleme koyacak. Bu tür başvurular AİHM’de “1. Kategori” başvurular olarak işlem görecek.

Mahkeme bugüne kadar sadece davacıların yaşam veya sağlıklarıyla ilgili risk söz konusu olduğunda başvuruları “acil” koduyla işleme koymaktaydı.

AİHM İçtüzüğü’nün 41. maddesi “Ele alınacak davaların sırası tespit edilirken, mahkeme kendisi tarafından belirlenen ölçütler temelinde ortaya çıkan konunun önemi ve ivediliğini dikkate alır. Ancak daire veya daire başkanı, belirli bir başvuruya öncelik tanımak için bu ölçütlerden ayrılabilir” hükmünü içeriyor.

Mahkeme kaynaklarına göre içtüzükte yapılan bu son değişikliğin altında büyük ölçüde Rusya, Azerbaycan ve Türkiye gibi ülkelerde gözaltında veya tutuklu olan gazetecilerden gelen dava başvuruları yatıyor.

İçtüzükte yapılan bu değişiklik sonrasında AİHM, özellikle darbe girişiminin ardından Türkiye’den gazetecilerin yaptığı başvuruları öncelikli olarak işleme koyacak.

AİHM öte yandan devletlerarası davalarla ilgili öncelik politikasını da değiştirdi. Bu davaların “spesifik” yapıları nedeniyle bundan böyle öncelikli olarak ele alınmamasını kararlaştırdı.

Türkiye AİHM birincisi

Bu arada, 15 Temmuz darbe girişimi sonrası kamu sektöründe işten çıkarılmalar nedeniyle Türkiye AİHM önünde 30 Nisan 2017 itibariyle hakkında en fazla dava başvurusu olan ülke konumuna geldi. Son verilere göre AİHM önünde şu anda Türkiye’ye karşı 23 bin dava başvurusu bulunuyor. Mahkeme kaynaklarına göre bu başvuruların 17 bin 630’unu 15 Temmuz sonrası gelen dava dosyaları oluşturuyor.

Türkiye’den gelen başvurular AİHM gündemindeki toplam 93 bin 150 dava başvurusunun yüzde 24,7’sini oluşturmakta. Türkiye’yi sırasıyla Ukrayna (19 bin 50 başvuru), Macaristan (9 bin 950), Romanya (9 bin 200),  Rusya (7 bin 900) ve İtalya (5 bin 150) izliyor.

Türkiye 2016 yılını 12 bin 600 dava başvurusuyla Ukrayna’nın ardından 2’nci sırada kapatmıştı.

(Kaynak: © Deutsche Welle Türkçe)

Tags: 

 

 

    

"AİHM Kararlarının Uygulanmasının İzlenmesi" projesi 2012-2013 yıllarında Almanya Büyükelçiliği Ankara, 2014-2015 yılları için de Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu ile İngiltere Büyükelçiliği Ankara tarafından desteklenmektedir. 

Web sitesinin Avrupa Birliği'nin ve diğer fon sağlayıcıların resmi görüşlerini yansıttığı düşünülmemelidir.